အနှစ်ချုပ်
✓Reviewed by Myo Min Oo မြန်မာနိုင်ငံတွင် Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar ဆိုသော မူဝါဒသည် နိုင်ငံ၏ ဘာသာစကား မျိုးကွဲပေါင်း ၁၃၅ မျိုးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု မူအမျိုးမျိုးကို တရားဝင် ပညာရေးစနစ်ထဲသို့ ထည့်သွင်းနိုင်ရေး ကြိုးပမ်းချက်တစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် ပြဌာန်းခဲ့သော အမျိုးသား သင်ရိုးညွှန်းတမ်း မူဘောင် (National Curriculum Framework, NCF) အရ ဒေသဆိုင်ရာ...
မာတိကာ
- 1 Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar ၏ သမိုင်းနောက်ခံ
- 2 NCF မူဘောင်တွင် Ethnic Content Integration ၏ ဖွဲ့စည်းပုံ
- 2.1 ELT နှင့် LK ၏ ကွာခြားချက်
- 2.2 ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုး ရာခိုင်နှုန်း ပြဿနာ
- 3 Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar နှင့် မိခင်ဘာသာ ပညာရေး
- 4 Ethnic Education Providers (EEPs) ၏ ကိုယ်ပိုင် ပညာရေးစနစ်
- 5 Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar — UNESCO ၏ ဆရာ သင်တန်းပိုင်းဆိုင်ရာ ပံ့ပိုးမှု
- 6 ကြုံတွေ့နေသော စိန်ခေါ်မှုများ — ပဋိပက္ခ၊ ဆရာရှားပါးမှု နှင့် ညှိနှိုင်းမှု ကွာဟချက်
- 7 Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar — ဒေသ အသိပညာ ပါဝင်မှု နှိုင်းယှဉ်ချက်
- 8 ကမ္ဘာ့ဘဏ် နှင့် နိုင်ငံတကာ ပံ့ပိုးမှု — ၂၀၂၅ မှ ၂၀၂၆ ထိ
- 9 Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar ၏ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ရလဒ်နှင့် အနာဂတ် လမ်းကြောင်း
- 10 မကြာခဏ မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ
- 10.1 မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုး ဆိုတာ ဘာကို ဆိုလိုသနည်း?
- 10.2 ELT နှင့် LK ကွာခြားချက် ဘာလဲ?
- 10.3 မိခင်ဘာသာ ပညာရေး (MLE) ကဘာကြောင့် အရေးကြီးသနည်း?
- 10.4 Ethnic Education Providers တွေ ဘာကြောင့် ကိုယ်ပိုင် ကျောင်းများ ဆောင်ရွက်ကြသနည်း?
- 10.5 UNESCO က ဆရာ ကျွမ်းကျင်မှု တိုးတက်ရေးတွင် ဘာကူသနည်း?
- 10.6 ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုး ၂၀ ရာခိုင်နှုန်း ကာကွယ်မှု လုံလောက်ပါသလား?
- 11 နိဂုံး — ဒေသဆိုင်ရာ ပညာရေး ပေါင်းစပ်ရေး တွင် ရန်ကုန်မြို့၏ နေရာ
- 12 ရင်းမြစ်များ
မြန်မာနိုင်ငံတွင် Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar ဆိုသော မူဝါဒသည် နိုင်ငံ၏ ဘာသာစကား မျိုးကွဲပေါင်း ၁၃၅ မျိုးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု မူအမျိုးမျိုးကို တရားဝင် ပညာရေးစနစ်ထဲသို့ ထည့်သွင်းနိုင်ရေး ကြိုးပမ်းချက်တစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် ပြဌာန်းခဲ့သော အမျိုးသား သင်ရိုးညွှန်းတမ်း မူဘောင် (National Curriculum Framework, NCF) အရ ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုးကို ကျောင်းနေ့ ၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းထက် မပိုစေဘဲ သင်ကြားနိုင်ကြောင်း သတ်မှတ်ထားသည်။ ဤဆောင်းပါးသည် ထိုမူဝါဒ၏ နောက်ခံသမိုင်း၊ လက်ရှိ အကောင်အထည်ဖော်မှု အခြေအနေ၊ ကြုံတွေ့နေသော စိန်ခေါ်မှုများ နှင့် ၂၀၂၆ ခုနှစ်ထိ ဖြစ်ပေါ်နေသော ပြောင်းလဲမှုများကို အသေးစိတ် ဆန်းစစ်သည်။
Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar ၏ သမိုင်းနောက်ခံ
မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုးညွှန်းတမ်း ရေးဆွဲမှု သမိုင်းသည် ၁၉၄၈ ခုနှစ် လွတ်လပ်ရေးရပြီးသည့် အချိန်မှ စတင်ခဲ့သည်။ ထိုကာလ ပထမပညာရေး ဥပဒေများတွင် တိုင်းရင်းသား ဘာသာစကားများ ကို မူလတန်းအဆင့်တွင် သင်ကြားနိုင်ရေး ပါဝင်ခဲ့သော်လည်း လက်တွေ့ ကျင့်သုံးမှု မညီမျှဘဲ ကြိုက်ပေါ်ကနေ ပေါ်ထွက်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၄ မှ ၂၀၁၅ ကြား ပညာရေး ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှု အမျိုးသား ကာလတွင် ASEAS ဂျာနယ် တွင် ဖော်ပြချက်အရ NCF ကို တရားဝင် ရေးဆွဲပြဌာန်းခဲ့ပြီး ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုးကို ဆင်းသက်ခွဲ ဖြစ်ထွန်းစေခဲ့သည်။ ထို NCF သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ်တိုင် မြန်မာ ပညာရေးစနစ်ထဲ အခြေခံ မူဘောင်တစ်ရပ်အဖြစ် ဆက်လက်ကျင့်သုံးနေသည်။
NCF မူဘောင်တွင် Ethnic Content Integration ၏ ဖွဲ့စည်းပုံ
ASEAS ဂျာနယ် ၂၀၂၅ ဆောင်းပါး ၏ ရှင်းလင်းချက်အရ မြန်မာ NCF တွင် ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုးကို အဓိက အစိတ်အပိုင်း နှစ်ရပ်ခွဲကာ သတ်မှတ်ထားသည် — (၁) လူမျိုးစု ဘာသာစကား သင်ကြားရေး (Ethnic Language Teaching, ELT) နှင့် (၂) ဒေသဆိုင်ရာ အသိပညာ (Local Knowledge, LK) တို့ ဖြစ်သည်။ ELT သည် တိုင်းရင်းသား ဘာသာစကားဖြင့် သင်ကြားရမည်ဟု ဖော်ပြထားပြီး LK တွင် ဒေသ သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု၊ ဒေသဆိုင်ရာ စီးပွားရေး အခြေအနေ၊ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ဒေသသက်ဆိုင်ရာ ပညာများ ပါဝင်သည်။ မူလတန်း ဌာနတန်း ၁ မှ ၃ အတွက် တစ်ပတ်လျှင် ELT Period ၃ ခုနှင့် LK Period ၂ ခု ဆောင်ရွက်ရမည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ Period တစ်ခုစီ ၄၀ မိနစ် ကြာသောကြောင့် နှစ်ပတ် Teaching Hours ၁၂၀ ရောက်ရှိသည်ဟု ASEAS ဆောင်းပါးတွင် ဖော်ပြထားသည်။
ELT နှင့် LK ၏ ကွာခြားချက်
ELT သည် ဘာသာစကား ကျွမ်းကျင်မှုကို ဦးတည်ပြီး LK သည် ဒေသဆိုင်ရာ ဆက်စပ်သော ဘာသာရပ်ပညာ ရောင်ပြန်ဟပ်မှုကို ဦးတည်သည်။ ဥပမာ — LK ၏ ဒေသ သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဘာသာရပ်တွင် ရန်ကုန်နှင့် ဒေသတွင်းရှိ မြန်မာ့ ဓလေ့ ထုံးတမ်း ဆောင်ရွက်ချက်များ ပါဝင်နိုင်သည်။ ဤပေါင်းစပ်မှုသည် မြန်မာ့ မြန်မာ့ ရိုးရာ အလှူပွဲ ယဉ်ကျေးမှု ကဲ့သို့ ဓလေ့ ထုံးတမ်းများ ကို ကလေးငယ်များ ကျောင်းဘဝ နှင့် ချိတ်ဆက်ပေးနိုင်ကြောင်း ပါဝင်မူဝါဒ ကျွမ်းကျင်သူများ ဖော်ပြထားသည်။
ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုး ရာခိုင်နှုန်း ပြဿနာ
NCF ၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်း သတ်မှတ်ချက်ကို UNICEF LESC Initiative တွင် ထည့်သွင်းဆွေးနွေးထားသောနည်းနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါက တချို့ ကိစ္စရပ်တွင် ၆၀ ရာခိုင်နှုန်း အမျိုးသား / ၄၀ ရာခိုင်နှုန်း ဒေသဆိုင်ရာ ပိုင်းခြားမှု ကို မော်ဒယ်တစ်ခုအဖြစ် တင်ပြထားသည်ဟု UNICEF LESC Initiative ဆောင်ပါးတွင် ဖော်ပြထားသည်။ ဤကွာဟချက်သည် မူဝါဒနှင့် လက်တွေ့ကြားတွင် ဆက်လက်ဆွေးနွေးနေဆဲ ဖြစ်သည်။
“NCF သည် ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုးကို ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းခွင့်ပြုသော်လည်း ကချင်၊ ကရင်၊ မွန်၊ ရှမ်းနှင့် တဆိုင်း ကဲ့သို့ လူမျိုးစုများ ကိုယ်ပိုင် ပညာရေး ကန့်သတ်ချက်အတွင်း ဖြည့်ဆည်းနိုင်ရေး ကျန်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။”
Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar နှင့် မိခင်ဘာသာ ပညာရေး
မိခင်ဘာသာ အခြေခံ ဘာသာစကားစုံ ပညာရေး (Mother Tongue-Based Multilingual Education, MLE) သည် Ethnic Content Integration ၏ မူဆောင် ချဉ်းကပ်မှု တစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ UNICEF Myanmar Country Report တွင် လူမျိုးစု ကလေးများသည် မူလပညာ၊ မူကြိုနှင့် မူလတန်းအပြီး ပညာရေးအဆင့် များတွင် မိခင်ဘာသာ ကို အသုံးပြုနိုင်မှုသည် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု ၏ အဓိကသော့ချက် ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ MLE ချဉ်းကပ်မှု တွင် ကလေးငယ်သည် မိမိ မိခင်ဘာသာဖြင့် အခြေခံ ဖတ်ရေးရေးတတ်မှု ရရှိပြီးနောက် မြန်မာဘာသာ နှင့် ဘာသာစကားများ ထပ်ဆောင်း သင်ယူသည်။ ဤမူသည် Taunggyi၊ Bogalay နှင့် Kyaung Kone ကဲ့သို့ ဒေသများတွင် ဘာသာစကား ကန့်သတ်ချက်ကြောင့် ကျောင်းကြွေနှုန်း မြင့်တက်မှုကို လျော့ချနိုင်ကြောင်း World Bank Social Assessment တွင် ဖော်ပြထားသည်။
Ethnic Education Providers (EEPs) ၏ ကိုယ်ပိုင် ပညာရေးစနစ်
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကချင်၊ ကရင်၊ ကရင်နီ၊ ကယန်း၊ မွန်၊ ရှမ်း နှင့် တဆိုင်း တို့သည် မိမိတို့ ပြည်နယ်တွင် ကိုယ်ပိုင် ပြိုင်တူ ပညာရေး စနစ်များ ဆောင်ရွက်နေကြောင်း INEE/ERICC ၂၀၂၄ Working Paper တွင် ဖော်ပြထားသည်။ ဤ EEP များသည် ၎င်းတို့ ၏ လက်နက်ကိုင် ဥပဒေချုပ်ကိုင်ဆောင်ထားသော အဖွဲ့အစည်းများ (Ethnic Armed Organizations, EAOs) ၏ ကာကွယ်မှုအောက်တွင် ကိုယ်ပိုင် သင်ရိုး ထည့်သွင်း ဘာသာစကားနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ကို ဦးစားပေး သင်ကြားနေကြသည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်တွင် ဤ ပြိုင်တူ ပညာရေးစနစ်ကြောင့် EEP နှင့် အစိုးရ ကျောင်းများ ကြား ပေါင်းစပ် ညှိနှိုင်းရေး ကိစ္စသည် မူဝါဒ ဆွေးနွေးမှုတွင် အဓိကနေရာ ရနေဆဲ ဖြစ်သည်။
Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar — UNESCO ၏ ဆရာ သင်တန်းပိုင်းဆိုင်ရာ ပံ့ပိုးမှု
UNESCO Yangon သည် ၂၀၂၄ မှ ၂၀၂၅ ကြားတွင် ဒေသဆိုင်ရာ လူမျိုးစု ပညာရေး ဆောင်ရွက်သည့် EEP တစ်ခုနှင့် ပူးပေါင်းကာ ၎င်း၏ Pre-Service Teacher Education (ဆရာ မတိုင်မီ သင်တန်း) သင်ရိုးကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဆရာ ကျွမ်းကျင်မှု မူဘောင် (Teacher Competency Framework, TCF) နှင့် ကိုက်ညီအောင် ပြန်လည် ရေးဆွဲနိုင်ရေး ကမ်းလှမ်းချက်တင်ပြ (Call for Proposals) ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ဤ ကမ်းလှမ်းချက်သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဩဂုတ် ၂၀ အထိ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေဆဲ ဖြစ်ပြီး EEP ဆရာများ၏ နည်းပညာ ကျွမ်းကျင်မှု မြှင့်တင်ရေး အတွက် အဓိက ကျသည့် ပြောင်းလဲမှု ဖြစ်သည်ဟု UNESCO ဖော်ပြသည်။ ရန်ကုန်မြို့ရှိ ရှေးဟောင်းအဆောက်အအုံ လေ့လာရေး ကဲ့သို့ ဒေသ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဆက်နွှယ်သော ဘာသာရပ်များ ဆရာသင်တန်းတွင် ထည့်သွင်းနိုင်ရေး ကိုလည်း ဤမူဘောင် ရည်ရွယ်ထားသည်။
ကြုံတွေ့နေသော စိန်ခေါ်မှုများ — ပဋိပက္ခ၊ ဆရာရှားပါးမှု နှင့် ညှိနှိုင်းမှု ကွာဟချက်
Ethnic Content Integration ၏ အကောင်အထည်ဖော်မှုသည် ပဋိပက္ခနှင့် ကျောင်းဆရာ ရှားပါးမှုကြောင့် ပြဿနာ ဆက်ကြုံနေသည်ဟု World Bank education documents များတွင် ဖော်ပြထားသည်။ World Bank Myanmar Inclusive Access and Quality Education Project တွင် သင်ကြားရေး နည်းစနစ်နှင့် ပစ္စည်းများကို ယဉ်ကျေးမှု နှင့် ဘာသာစကားဆိုင်ရာ လက္ခဏာများနှင့် ကိုက်ညီအောင် ပြင်ဆင်ရန် လိုကြောင်း ဆင်ခြင်ကွဲများ ပါဝင်သည်။ ပဋိပက္ခ ဖြစ်ပေါ်ရာ ဒေသများတွင် ဆရာ ရရှိနိုင်မှု၊ ကျောင်းဆက်လက်ရပ်တည်မှုနှင့် ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုး ကာကွယ်မှုသည် မသေချာ ဖြစ်နေသည်ဟု INEE/ERICC ဆန်းစစ်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။
ထို့အပြင် Taunggyi၊ Bogalay နှင့် Kyaung Kone ကဲ့သို့ မြို့များတွင် မြန်မာဘာသာ တစ်ခုတည်းဖြင့် သင်ကြားသောကြောင့် ဆရာများသည် တိုင်းရင်းသား ကလေးများ ၏ ဒေသဘာသာ မပြောနိုင်ကြောင်းနှင့် ဤ ဘာသာစကား ကန့်သတ်ချက်ကြောင့် ကလေးငယ်များ ကျောင်းကနေ ကြွေဆုတ်သွားနိုင်ကြောင်းကို World Bank Social Assessment တွင် ဖော်ပြထားသည်။
Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar — ဒေသ အသိပညာ ပါဝင်မှု နှိုင်းယှဉ်ချက်
ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုး ၏ အကြောင်းအရာ ပါဝင်မှုကို ပြည်နယ် / တိုင်း အနည်းငယ်တွင် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါက ဤ သင်ရိုးညွှန်းတမ်း ပြင်ဆင်မှုများ မညီမျှသေးကြောင်း တွေ့ရသည်:
| ပြည်နယ် / တိုင်း | ELT ဘာသာစကားများ | LK ပါဝင်မှု | ကဏ္ဍ |
|---|---|---|---|
| ကချင်ပြည်နယ် | ကချင် (ဂျင်ဖော့) | ကချင် ဒေသ သမိုင်း၊ ပတ်ဝန်းကျင် | EEP ဆောင်ရွက် |
| ကရင်ပြည်နယ် | ကရင် (ဂကော) | ကရင် ဓလေ့ ထုံးတမ်း၊ ကမ်းနားဒေသ ရိုးရာ | EEP နှင့် အစိုးရ ပေါင်းစပ် |
| မွန်ပြည်နယ် | မွန် | မွန် ဒေသ ယဉ်ကျေးမှု၊ ကုန်သွယ်ရေး | EEP ကြီးကြပ် |
| ရှမ်းပြည်နယ် | ရှမ်း၊ တဆိုင်း | ရှမ်း ဒေသ သဘာဝ၊ ထုတ်ကုန် ထုတ်လုပ်မှု | EEP + Local adaptation |
| ရန်ကုန်တိုင်း | မှိုင်း (မသတ်မှတ်ရသေး) | ဒေသ ရပ်ကွက် သမိုင်း | NCF မူဘောင် ဦးစားပေး |

ကမ္ဘာ့ဘဏ် နှင့် နိုင်ငံတကာ ပံ့ပိုးမှု — ၂၀၂၅ မှ ၂၀၂၆ ထိ
World Bank ၂၀၂၆ ပညာရေး ဆောင်ရွက်ချက် စာရွက်စာတမ်း တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပဋိပက္ခ ကာလတွင်ပင် ဒေသဆိုင်ရာ ပညာရေး ဆောင်ရွက်သူများ (Education Providers) သည် ကျောင်းချန်ခဲ့မည့် ကလေးများ ကို ဆက်လက် ကာမိစေနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ UNICEF ၏ လူမျိုးစု ဘာသာစကားများဖြင့် မူကြိုပညာ ပစ္စည်း ထုတ်ဝေမှုတွင် ဘာသာစကား ၂၅ မျိုးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ကော်မတီ ၂၅ ဖွဲ့သည် UNICEF Myanmar ၂၀၁၉ မှတ်တမ်း အရ UNICEF၊ MoSWRR DSW နှင့် မြန်မာ ဘတ်ပတ်စ် ညီလာခံ (MBC) တို့ ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ထို ပိုးစာ ဖတ်ကျမ်းများသည် ကချင်မှ ကရင်အထိ ဒေသဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများဖြင့် ပြည့်စုံနေသည်။
“ဘာသာစကား ၂၅ မျိုး ဝိုင်းဝန်းဆောင်ရွက်မှုဖြင့် ဒေသဆိုင်ရာ ကလေးများ ၏ ပထမ ဖတ်ကျမ်းများ ကို ကြိုဆိုဖြည့်ဆည်းနိုင်ရေး UNICEF ၏ ကမ်းလှမ်းချက် မြန်မာ့ ဒေသ ပညာရေး တွင် အဓိကနေရာ ရနေသည်။”
Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar ၏ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ရလဒ်နှင့် အနာဂတ် လမ်းကြောင်း
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂၀ ရက်နေ့ အထိ ရရှိထားသော ဆောင်ရွက်ချက် မှတ်တမ်းများ အရ Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar ၏ တိုးတက်မှုသည် ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းမှု နှင့် EEP-အစိုးရ ကျောင်း ချိတ်ဆက်မှုအပေါ် မူတည်နေသည်ဟု မြင်ရသည်။ နိုင်ငံတကာ အဖွဲ့များ၏ ပံ့ပိုးမှုဖြင့် MLE ချဉ်းကပ်မှုနှင့် EEP ဆရာ သင်တန်း တိုးတက်ရေး ဆက်လက် ဆောင်ရွက်နေသည်ဟု UNESCO နှင့် World Bank တို့ ဖော်ပြထားသည်။
| ဆောင်ရွက်ချက် | ဦးဆောင်သည့် အဖွဲ့ | အခြေအနေ (ဩဂုတ် ၂၀၂၆) |
|---|---|---|
| EEP Pre-Service Teacher Education သင်ရိုး ပြုပြင်ရေး | UNESCO Yangon | ဆောင်ရွက်ဆဲ |
| MLE ပစ္စည်း ထုတ်ဝေမှု (ဘာသာစကား ၂၅ မျိုး) | UNICEF + MBC + DSW | ပြီးစီး/ဆက်လက်ပြောင်းလဲ |
| ကျောင်းပညာရေး ဆောင်ရွက်မှု ချဲ့ထွင်ရေး (Conflict Areas) | World Bank P507826 | ဆောင်ရွက်ဆဲ ၂၀၂၆ |
| NCF ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုး ၂၀ ရာခိုင်နှုန်း ကာကွယ်မှု | MOE Myanmar | မူဝါဒ ကျင့်သုံးဆဲ |
မကြာခဏ မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုး ဆိုတာ ဘာကို ဆိုလိုသနည်း?
မြန်မာ NCF မူဘောင်အရ ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုးသည် ကျောင်းနေ့ ၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းအောက် ဒေသ ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှု၊ သမိုင်းနှင့် ပတ်ဝန်းကျင် ဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများ သင်ကြားသော ကာလ ဖြစ်သည်ဟု ASEAS ဆောင်းပါးတွင် ဖော်ပြထားသည်။ ၎င်းသည် အမျိုးသား သင်ရိုးနှင့် ဆက်နွှယ်ကာ ဒေသ ဆောင်ရွက်ချက် ဖြည့်ဆည်းသည်။
ELT နှင့် LK ကွာခြားချက် ဘာလဲ?
ELT (Ethnic Language Teaching) သည် တိုင်းရင်းသား ဘာသာစကား ကျွမ်းကျင်မှုကို တည်ဆောက်သည်။ LK (Local Knowledge) သည် ဒေသ သမိုင်း၊ စီးပွားရေး၊ စိုက်ပျိုးရေး နှင့် ဒေသ ဆက်ဆံရေး ဆိုင်ရာ ပညာများ ဖြစ်သည်ဟု ASEAS ဆောင်းပါးတွင် ဖော်ပြထားသည်။ မူလတန်း ဌာနတန်း ၁ မှ ၃ အတွက် တစ်ပတ်လျှင် ELT Period ၃ ခုနှင့် LK Period ၂ ခု ဆောင်ရွက်ရသည်။
မိခင်ဘာသာ ပညာရေး (MLE) ကဘာကြောင့် အရေးကြီးသနည်း?
UNICEF Myanmar Country Report အရ MLE သည် ကလေးငယ်များ ကျောင်းတက်ရောက်နှုန်း မြှင့်တင်ကာ ကျောင်းကြွေနှုန်း လျော့ပါးစေသည်။ မြန်မာဘာသာ တစ်ခုတည်းဖြင့် သင်ကြားသော ကျောင်းများတွင် တိုင်းရင်းသား ကလေးများ ဘာသာစကား ကန့်သတ်ချက်ကြောင့် ကျောင်းမှ ကြွေဆုတ်တတ်သည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။
Ethnic Education Providers တွေ ဘာကြောင့် ကိုယ်ပိုင် ကျောင်းများ ဆောင်ရွက်ကြသနည်း?
INEE/ERICC Working Paper ၂၀၂၄ အရ ကချင်၊ ကရင်၊ ကရင်နီ၊ ကယန်း၊ မွန်၊ ရှမ်း နှင့် တဆိုင်း တို့သည် ၎င်းတို့ ၏ EAO များ၏ ကာကွယ်မှုအောက်တွင် ကိုယ်ပိုင် ဘာသာစကားနှင့် ယဉ်ကျေးမှုကို ဦးစားပေး သင်ကြားရန် ကိုယ်ပိုင် ကျောင်းများ ဆောင်ရွက်ကြသည်။ ဤ ပညာရေးများသည် နိုင်ငံတော် ကျောင်းနှင့် ဆက်မကြိုင်ကြဘဲ ပြိုင်တူ ကျင့်သုံးနေကြသည်။
UNESCO က ဆရာ ကျွမ်းကျင်မှု တိုးတက်ရေးတွင် ဘာကူသနည်း?
UNESCO Yangon သည် ၂၀၂၄ မှ ၂၀၂၅ ကြားတွင် EEP တစ်ခု ၏ Pre-Service Teacher Education သင်ရိုးကို ၂၀၂၂ TCF မူဘောင်နှင့် ကိုက်ညီအောင် ပြန်လည် ရေးဆွဲနိုင်ရေး ပံ့ပိုးကူညီသည်ဟု UNESCO ၏ ကမ်းလှမ်းချက် ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။ ဤ ကူညီမှုသည် ဒေသ ဆရာများ၏ ကျွမ်းကျင်မှုတိုးတက်ရေးနှင့် EEP ကျောင်းများ တိုးတက်ရေးအတွက် အဓိကကျသည်ဟု ဖော်ပြသည်။
ဒေသဆိုင်ရာ သင်ရိုး ၂၀ ရာခိုင်နှုန်း ကာကွယ်မှု လုံလောက်ပါသလား?
UNICEF LESC Initiative တွင် ၆၀ / ၄၀ ပိုင်းခြား မော်ဒယ်ကို တင်ပြချက်နှင့် NCF ၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်း ကာကွယ်မှုကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါက ကျွမ်းကျင်သူ အများအပြားသည် ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းသည် လုံလောက်မှုမရှိဟု ဆွေးနွေးနေကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ဒေသ ဘာသာစကား ကျွမ်းကျင်မှု တည်ဆောက်ရေးအတွက် ပိုမိုမြင့်မားသော ရာခိုင်နှုန်း ခွင့်ပြုမှု ကိစ္စကို ဆက်လက် ဆွေးနွေးနေကြသည်။
နိဂုံး — ဒေသဆိုင်ရာ ပညာရေး ပေါင်းစပ်ရေး တွင် ရန်ကုန်မြို့၏ နေရာ
Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar ဆောင်ရွက်မှုသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားနှင့် ယဉ်ကျေးမှု မျိုးကွဲ ကြွယ်ဝမှုကို ပညာရေးစနစ်အတွင်း ထိန်းသိမ်းတည်ဆောက်ရေးအတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သော မူဝါဒ ဖြစ်သည်။ NCF ၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်း မူဘောင်မှ စတင်ပြီး UNESCO နှင့် UNICEF တို့ ၏ ဆရာ သင်တန်းနှင့် ပစ္စည်း ထုတ်ဝေမှုများ ဆောင်ရွက်မှုမှ တစ်ဆင့် EEP ကျောင်းများ ၏ ကိုယ်ပိုင် ပညာရေး ထိန်းသိမ်းမှုအထိ ဤ ကိစ္စသည် ရှုပ်ထွေးသော်လည်း အလွန်အရေးကြီးသောဖြေရှင်းချက်တစ်ရပ် ဖြစ်သည်ဟု မြင်ရသည်။ ရန်ကုန်မြို့ကဲ့သို့ ဒေသ ယဉ်ကျေးမှု ကြွယ်ဝသောနေရာများတွင် ရန်ကုန် ရိုးရာ လက်ဖက်ရည်ဆိုင် ယဉ်ကျေးမှု ကဲ့သို့ ဒေသ ဓလေ့ ထုံးတမ်းများ LK ဘာသာရပ် ပါဝင်မှုဖြင့် ကလေးများ ၏ ကျောင်းဘဝတွင် ချိတ်ဆက်နိုင်သည်ဟု ကျွမ်းကျင်သူများ ဖော်ပြကြသည်။
ရင်းမြစ်များ
- Ethnic Content Integration and Local Curriculum in Myanmar — ASEAS Journal (University of Vienna) — ရက်ကောက် ဩဂုတ် ၂၀၊ ၂၀၂၆
- Language, Education and Social Cohesion (LESC) Initiative — UNICEF Myanmar — ရက်ကောက် ဩဂုတ် ၂၀၊ ၂၀၂၆
- MYANMAR Country Report — Language, Education and Social Cohesion — UNICEF EAP — ရက်ကောက် ဩဂုတ် ၂၀၊ ၂၀၂၆
- Call for Proposals: Redevelopment of Ethnic Education Provider’s Pre-Service Teacher Education Curriculum — UNESCO — ရက်ကောက် ဩဂုတ် ၂၀၊ ၂၀၂၆
- Myanmar Inclusive Access and Quality Education Project — World Bank — ရက်ကောက် ဩဂုတ် ၂၀၊ ၂၀၂၆
- World Bank Educational Access Report P507826 — World Bank Documents — ရက်ကောက် ဩဂုတ် ၂၀၊ ၂၀၂၆
- Social Assessment: Decentralizing Funding to Schools — World Bank Myanmar — ရက်ကောက် ဩဂုတ် ၂၀၊ ၂၀၂၆
- Diversity and Fragmentation of Myanmar Education — INEE/ERICC Working Paper 2024 — ရက်ကောက် ဩဂုတ် ၂၀၊ ၂၀၂၆
- Coverage of Early Learning Materials Development in Ethnic Languages — UNICEF Myanmar — ရက်ကောက် ဩဂုတ် ၂၀၊ ၂၀၂၆
- Myanmar National Education Strategic Plan 2016/17-2020/21 Appraisal — Global Partnership for Education — ရက်ကောက် ဩဂုတ် ၂၀၊ ၂၀၂၆




