ရန်ကုန်မြို့၏ ယဉ်ကျေးမှု မည်သို့ရှိသနည်း — ပြည့်စုံသော လမ်းညွှန်

အနှစ်ချုပ်

✓Reviewed by Myo Min Oo ရန်ကုန်မြို့၏ ယဉ်ကျေးမှု မည်သို့ရှိသနည်း ဟူသောမေးခွန်းသည် တစ်ကြောင်းတည်းဖြင့် ဖြေဆိုရန် မလွယ်ကူပေ — အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ရန်ကုန်မြို့သည် မြန်မာ့ဗမာ ထုံးတမ်းစဉ်လာ၊ ကိုလိုနီခေတ် ဗြိတိသျှ အမွေအနှစ်၊ တရုတ်နှင့် အိန္ဒိယ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူများ၏ ဓလေ့ထုံးတမ်းနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာ ထေရဝါဒ အစဉ်အလာတို့ ဆည်းဆာသောနေရာတစ်ခုဖြစ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ASEF culture360 ၏ မြို့ပြလေ့လာမှုအရ ရန်ကုန်မြို့သည် အရှေ့တောင်အာရှတစ်ဝှမ်းတွင် အလှဆုံးနှင့် အမျိုးကွဲဆုံးသော မြို့ပြပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခု ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ဤဆောင်းပါးတွင်...

1 min read

မာတိကာ

  1. 1 ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု — ပင်မရင်းမြစ်များနှင့် သမိုင်းနောက်ခံ
  2. 2 ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ — ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု၏ အဓိကတိုင်
  3. 3 ကိုလိုနီခေတ် ဗိသုကာ — ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုကို ဖော်ဆောင်သောမျက်နှာ
  4. 4 ရန်ကုန်မြို့ လက်ဖက်ရည်ဆိုင် ယဉ်ကျေးမှု — လူမှုရေး ဆုံမှတ်
  5. 4.1 တီဟောက်ဆိုင်တွင် ကျင့်သုံးသည့် ရိုးရာထုံးတမ်းများ
  6. 5 ရန်ကုန် ရိုးရာ အစားအစာ ယဉ်ကျေးမှု — မြော်မြင်ချက်
  7. 6 ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု — အနုပညာ၊ ဂီတနှင့် ဖျော်ဖြေရေး
  8. 7 ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု — လူမျိုးစုများ၏ ပေါင်းစပ်မှု
  9. 7.1 မြို့ပြ ယဉ်ကျေးမှု ဗဟိုဌာနများ
  10. 8 ဝတ်ဆင်မှုနှင့် ရိုးရာ ဖက်ရှင် — ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုတွင် ပုဆိုး၏ ကိုယ်ပိုင်နေရာ
  11. 9 ပညာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဖောင်တည်ထောင်မှု — ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု၏ ပြည်ထောင်စုဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍ
  12. 10 ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ကိုလိုနီခေတ်ပြီးနောက် မြို့ပြဘဝ — ယနေ့နှင့် အနာဂတ်
  13. 11 ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု — ကြိမ်ဖန်များစွာ မေးတတ်သောမေးခွန်းများ (FAQ)
  14. 11.1 ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု မည်သို့ ထူးခြားသနည်း?
  15. 11.2 ရန်ကုန်မြို့တွင် မည်သည့် ဘာသာများ ကျင့်သုံးကြသနည်း?
  16. 11.3 ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုတွင် ဘာသာရေး မည်မျှ အဓိကကျသနည်း?
  17. 11.4 ရန်ကုန်မြို့ ကိုလိုနီခေတ် ဗိသုကာများ ကောင်းသလား?
  18. 11.5 ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် မန္တလေးမြို့ ယဉ်ကျေးမှု မည်သို့ကွာသနည်း?
  19. 11.6 ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုကို ရှာဖွေကြည့်ရှုရန် အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းမှာ?
  20. 12 အနှစ်ချုပ် — ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု မည်သို့ရှိသနည်း
  21. 13 အရင်းအမြစ်များ
Reviewed by Myo Min Oo

ရန်ကုန်မြို့၏ ယဉ်ကျေးမှု မည်သို့ရှိသနည်း ဟူသောမေးခွန်းသည် တစ်ကြောင်းတည်းဖြင့် ဖြေဆိုရန် မလွယ်ကူပေ — အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ရန်ကုန်မြို့သည် မြန်မာ့ဗမာ ထုံးတမ်းစဉ်လာ၊ ကိုလိုနီခေတ် ဗြိတိသျှ အမွေအနှစ်၊ တရုတ်နှင့် အိန္ဒိယ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူများ၏ ဓလေ့ထုံးတမ်းနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာ ထေရဝါဒ အစဉ်အလာတို့ ဆည်းဆာသောနေရာတစ်ခုဖြစ်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ASEF culture360 ၏ မြို့ပြလေ့လာမှုအရ ရန်ကုန်မြို့သည် အရှေ့တောင်အာရှတစ်ဝှမ်းတွင် အလှဆုံးနှင့် အမျိုးကွဲဆုံးသော မြို့ပြပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခု ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ဤဆောင်းပါးတွင် ရန်ကုန်မြို့၏ ယဉ်ကျေးမှုဘဝ၊ သမိုင်းနောက်ခံ၊ ဘာသာရေး၊ အစားအစာ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဗိသုကာပညာ အမွေအနှစ်နှင့် ယနေ့ မြို့ပြဘဝ တို့ကို အနှစ်သာရပြည့်ဝစွာ ဆွေးနွေးသွားမည်ဖြစ်သည်။

အနှစ်ချုပ်ရန်ကုန်မြို့၏ ယဉ်ကျေးမှုသည် ဗမာ၊ တရုတ်၊ အိန္ဒိယနှင့် ကိုလိုနီခေတ် ဗြိတိသျှ ဓလေ့တို့ ပေါင်းစည်းထားသော ထူးခြားသော ယဉ်ကျေးမှု ပေါင်းစပ်မှုတစ်ခုဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ အစိုးရ ၏ တရားဝင်ဖော်ပြချက်တွင် ရန်ကုန်မြို့သည် “melting pot” — ဘာသာ၊ လူမျိုး၊ ယဉ်ကျေးမှု တို့ ပေါင်းစပ်ထုပ်ဝှေ့မှု — ဖြစ်ကြောင်း အသိအမှတ်ပြုထားသည်။ ဘာသာရေးအရ ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာသည် မြို့ပြဘဝ၏ အဓိကတိုင်တန်ခိုးဖြစ်ပြီး ရွှေတိဂုံဘုရားသည် ထိုအသက်ဝင်မှု၏ ထင်ရှားသောသက်သေတစ်ခုဖြစ်သည်။

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု — ပင်မရင်းမြစ်များနှင့် သမိုင်းနောက်ခံ

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုကို နားလည်ရန်အတွက် ၎င်းမြို့၏ သမိုင်းနောက်ခံကို သိမှသာ ပြည့်ပြည့်ဝဝ နားလည်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။ ၁၉ ရာစု အလယ်ပိုင်းတွင် ဗြိတိသျှတို့ ရန်ကုန်မြို့ကို သိမ်းပိုက်ပြီး ၁၈၅၂ ခုနှစ်မှ စတင်ကာ ဗြိတိသျှဘားမားနိုင်ငံ၏ မြို့တော်အဖြစ် တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ ထိုကာလတွင် ရန်ကုန်မြို့သည် ဗမာ၊ ကရင်၊ ဗြိတိသျှ၊ အိန္ဒိယ၊ တရုတ်နှင့် ဥရောပ ကုန်သည်မိသားစုများ စုဆုံနေထိုင်သောနေရာ ဖြစ်လာသည်။ ASEF culture360 ၏ မြို့ပြသုတေသနနှင့်အညီ ရန်ကုန်သည် ဗြိတိသျှ၊ ဗမာ၊ တရုတ်နှင့် အိန္ဒိယ ယဉ်ကျေးမှုတို့ ရောနှောပေါင်းစပ်ထားသော ထူးကဲသောမြို့တစ်မြို့ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းပြထားသည်။

၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ အစိုးရသည် မြို့တော်ကို နေပြည်တော်သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သော်လည်း ရန်ကုန်မြို့သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ စီးပွားရေး၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ပညာရေး ဗဟိုချက်အဖြစ် ဆက်လက်ရပ်တည်နေဆဲဖြစ်သည်။ Wikipedia ရန်ကုန် ဆောင်းပါးတွင် ၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ ရန်ကုန်မြို့ ဒေသတွင် လူဦးရေ သန်း ၅.၁၆ ကျော်ရှိကြောင်း ဖော်ပြထားပြီး ၎င်းသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံးနှင့် လူဦးရေ အထူဆုံးသောမြို့ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။

မြို့ပြနေထိုင်မှု အချိုး (၂၀၁၉)၆၉% (Eye on Asia, Singapore Govt)
အရွယ်ရောက်ပြီးသူ စာတတ်မြောက်မှုနှုန်း၉၆.၆% (Eye on Asia, Singapore Govt)
ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ် အဆောက်အအုံ အရေအတွက်ဖွဲ့စည်းပုံ ၁၇၁ ခု ထဲမှ ၈၉ ခု (၅၂%) (Dagon University Research)
မြန်မာနိုင်ငံ GDP ထဲ ရန်ကုန်၏ ပြည်ထောင်စုမဟာဘဏ္ဍာ ထောက်ပံ့မှုအချိုးခန့်မှန်း ၂၃% (Eye on Asia, Singapore Govt)

ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ — ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု၏ အဓိကတိုင်

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုတွင် ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာသည် ဘဝနေမှုပုံစံ၏ အဓိကကျသောနေရာတွင် ရပ်တည်သည်။ Wikipedia ၏ မြန်မာ ယဉ်ကျေးမှု ဆောင်းပါးအရ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အများစုသည် ဗုဒ္ဓဘာသာ ဗမာ ယဉ်ကျေးမှုကို ကိုးကွယ်ဆောင်ရွက်ကြသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ ရန်ကုန်မြို့တွင် ဘုရားစေတီပေါင်း ထောင်ချီနှင့် ဝိဟာရပေါင်း မရေမတွက်နိုင်အောင် ရှိပြီး ၎င်းတို့သည် မြို့ပြဘဝ၏ မရှိမဖြစ် အစိတ်အပိုင်းများဖြစ်သည်။ ရွှေတိဂုံဘုရားသည် ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု၏ ပင်မသင်္ကေတဖြစ်ပြီး ထိုဘုရားတော်ကြီး၏ ရွှေရောင်ဖူးထောင်ကြောင်သည် မြို့တစ်ဝှမ်း မြင်ကွင်းတွင် ထင်ထင်ရှားရှား ရပ်တည်နေသည်။

မြန်မာ့ရိုးရာ ဘဝနေမှုတွင် ဘုရားဝင်ကန်တော့ခြင်း၊ ရဟန်းတော်များအား ဆွမ်းလှူဒါန်းခြင်းနှင့် ဘုရားပွဲများ တက်ရောက်ခြင်းတို့သည် နေ့စဉ်ဘဝ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သည်။ ရွှေတိဂုံစေတီတော် တပေါင်းပွဲတော် ကဲ့သို့သော ဘာသာရေးပွဲတော်များသည် ရန်ကုန်မြို့သားတို့ အတွက် ယဉ်ကျေးမှုနှင့် လူမှုရေး ပေါင်းစည်းမှု၏ ဗဟိုဖြစ်သည်။ ထိုပွဲတော်များတွင် မြို့သားများသည် မိသားစုများနှင့် အတူ ဘုရားဝင်ကန်တော့ကာ ရှေးရိုးစဉ်လာ ရိုးရာဝတ်ဆင်ဆင်ယင်ပုံများကို ထိန်းသိမ်းနေကြဆဲဖြစ်သည်။

သိထားသင့်သောအချက်ရန်ကုန်မြို့တွင် ဗုဒ္ဓဘာသာသာ မဟုတ်ဘဲ ခရစ်ယာန်၊ အစ္စလာမ်နှင့် ဟိန္ဒူ ဘာသာဝင်များလည်း နေထိုင်ကြသည်။ မြန်မာ အစိုးရ တရားဝင် ဝဘ်ဆိုက် ၏ ဖော်ပြချက်တွင် ရန်ကုန်ဒေသ၏ ဘာသာများ — ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ခရစ်ယာန်ဘာသာ၊ အစ္စလာမ်ဘာသာနှင့် ဟိန္ဒူဘာသာ — ပါဝင်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ထိုဘာသာများ၏ ဗိသုကာ လက်ရာနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းများသည် မြို့ပြ ယဉ်ကျေးမှုကို ချောင်ပြုတ်ချောင်ပြုတ် ကြွယ်ဝစေသည်။

ကိုလိုနီခေတ် ဗိသုကာ — ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုကို ဖော်ဆောင်သောမျက်နှာ

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု၏ ထင်ရှားသောအပိုင်းမှာ ကိုလိုနီခေတ် ဗိသုကာပညာ အမွေအနှစ်ဖြစ်သည်။ ဒဂုံတက္ကသိုလ် မှ ဆောင်းပါးအရ Yangon City Development Committee (YCDC) ၏ ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်စာရင်းတွင် အဆောက်အအုံ ၁၇၁ ခု ပါဝင်ပြီး ၎င်းတို့ထဲမှ ၈၉ ခု (၅၂ ရာခိုင်နှုန်း) သည် ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်အဖြစ် ခွဲခြားသတ်မှတ်ထားသည်။ ဤအဆောက်အအုံများတွင် Victorian ဂူသ မဟုတ်ဂူသ ပုံစံများ၊ Art Deco ဒီဇိုင်းများနှင့် အင်ဒိုချိုင်နာ ဗိသုကာပုံစံများ ပါဝင်သည်။

ကမ်းနားလမ်းနှင့် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းလမ်းတစ်လျှောက် ခရီးသွားပါက ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစုကြားပိုင်းတည်ဆောက်ထားသော ကောင်းမွန်သပ်ရပ်သော အဆောက်အအုံများကို တွေ့မြင်ရမည်ဖြစ်သည်။ ရှေးဟောင်းအဆောက်အအုံများ လေ့လာရေးလမ်းညွှန် ၌ ဖော်ပြထားသောအတိုင်း မြို့ဗဟိုတွင်း ဒေသများသည် ၎င်းကာလ ဗိသုကာပညာ ကျက်မရ ဗဟိုချက်ဖြစ်သည်။ Secretariat အဆောက်အအုံ (ဗဟိုဌာနကြီး)၊ Yangon Central Railway Station (ရထားဘူတာကြီး)နှင့် Strand Hotel တို့သည် ကမ္ဘာ့ ဗိသုကာသမိုင်းတွင် ထင်ရှားသောနေရာများ ဖြစ်သည်။

ရန်ကုန်မြို့ လက်ဖက်ရည်ဆိုင် ယဉ်ကျေးမှု — လူမှုရေး ဆုံမှတ်

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုကို ပြောဆိုရာတွင် လက်ဖက်ရည်ဆိုင် (တီဟောက်) ယဉ်ကျေးမှုကို ချန်လှပ်၍ မရပေ။ မနက် စောစောကတည်းက ညအချိန်အထိ မြို့ပြ၏ ထောင့်တိုင်းတွင် တီဟောက်ဆိုင်များ ဖွင့်လှစ်နေပြီး ထိုနေရာများသည် မြို့သားများ — ကျောင်းသားများ မှ စီးပွားရေးသမားများအထိ — ဆုံတွေ့ကာ ဆွေးနွေးမျှဝေသည့် လူမှုရေး ဗဟိုဌာနများဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်မြို့၏ ရိုးရာ လက်ဖက်ရည်ဆိုင် ယဉ်ကျေးမှု ဆောင်းပါးတွင် ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း ထိုဆိုင်များသည် ရိုးရာ မြန်မာ့ မုန့်မျိုးစုံ၊ ရေနွေးကြမ်း၊ ကော်ဖီနှင့် ပဲနုတ်ကြော်တို့ ပေးဆောင်ကာ ဖောက်သည်တို့ကို နေ့ပတ်လုံး ကြိုဆိုသည်။

တီဟောက်ဆိုင်တွင် ကျင့်သုံးသည့် ရိုးရာထုံးတမ်းများ

  • မုန့်ဟင်းခါး (Mohinga) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အမျိုးသား မနက်စာဟင်းလျာဖြစ်ပြီး တီဟောက်တိုင်းနီးပါးတွင် ရရှိနိုင်သည်
  • ရေနွေးကြမ်း — နို့ဖြင့် ချိုချိုမြမြ ဖျော်ထားသော ပုံစံ — သည် ရန်ကုန်ထုံးတမ်းဖြစ်သည်
  • ထိုင်ခုံများ သေးငယ်ပြီး လမ်းဘေး ပွင့်လင်းသောနေရာတွင် စီစဉ်ထားသည်
  • ဖောက်သည်များ နာရီပေါင်းများစွာ ထိုင်ကာ သတင်းစကားများ ပြောဆိုသောဓလေ့ ရှိသည်

ရန်ကုန် ရိုးရာ အစားအစာ ယဉ်ကျေးမှု — မြော်မြင်ချက်

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုတွင် အစားအစာသည် လူမှုဘဝ၏ ကွင်းဆက်ဖြစ်သည်။ မုန့်ဟင်းခါးမှ လက်ဖက်သုပ်အထိ၊ ဆမုဆာမှ တိုတိုဖက်ထုပ်အထိ — ရန်ကုန်၏ အစားအစာ မျက်နှာစာသည် မြန်မာ့ ရိုးရာ ချက်ပြုတ်နည်းနှင့် ဒေသဆိုင်ရာ ဓလေ့ထုံးတမ်းများ၏ ဆည်းဆာမှုတစ်ခုဖြစ်သည်။ ရိုးရာ လက်ဖက်သုပ် ပြုလုပ်နည်း ဆောင်းပါးတွင် ဖော်ပြထားသောအတိုင်း ထိုလက်ဖက်သုပ်သည် ဗမာ ယဉ်ကျေးမှု၏ မရှိမဖြစ် အစားအစာ ကိုယ်ပွားဖြစ်သည်။

ရန်ကုန်မြို့ ဈေးနှင့် ဈေးကွက်များသည် ယဉ်ကျေးမှုအပြင်အဆင်မှ ကောင်မွန်ထင်ရှားသောနေရာများဖြစ်သည်။ ပန်းဆိုးတန်းဈေး (Bogyoke Market)၊ Theingyi ဈေး၊ ၃၈ လမ်းဈေးနှင့် ကမ်းနားလမ်းဈေးများတွင် ပင်ကိုယ်ဇာတ်ကြောင်းရှိသော ဒေသထွက်ကုန်ပစ္စည်းများ၊ ရိုးရာ ဝတ်စားဆင်ယင်မှုပစ္စည်းများနှင့် တတ်မက်သောသူများအတွက် ချက်ချင်းစားနိုင်သော မုန့်လမ်းကောင်းများ ပါဝင်သည်။

ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အချက်ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုတွင် တီဟောက်ဆိုင်သည် ကောင်မွန်စွာ အနားယူ ကျိုးကြောင်းဆင်ခြင်ကာ ပင်ကိုယ်ဆုံးဖြတ်ချက်ချနေသောနေရာ မဟုတ်ဘဲ လူမှုရေး ဆန္ဒတူညီချက် ရှာဖွေနေသောနေရာဖြစ်သည်။ ကုန်သွယ်ရေး ဆုံးဖြတ်ချက်မှ မဲဆွယ်ပွဲ ကမ်ပိန်းများအထိ ဆုံးဖြတ်ချက်အများအပြားသည် ထိုဆိုင်ငယ်များတွင် ချမှတ်ခဲ့ကြသည်ဟု ဒေသဆိုင်ရာ သမိုင်းပညာရှင်များ ဖော်ပြကြသည်။

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု — အနုပညာ၊ ဂီတနှင့် ဖျော်ဖြေရေး

Britannica ၏ မြန်မာ့ ယဉ်ကျေးမှုဘဝ ဆောင်းပါးအရ ရန်ကုန်မြို့တွင် ကမ္ဘာ့အဆင့်မီ ကချင်ပညာ၊ ဂီတ၊ ဒရာမာနှင့် မြန်မာ့ရိုးရာ ပန်းချီပညာ တို့ကို သင်ကြားပေးသော နိုင်ငံတော် ကျောင်းများ ရှိသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ ရန်ကုန်ရှိ Yangon National Museum of Art and Archaeology (ရန်ကုန် အမျိုးသားအနုပညာနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသန ပြတိုက်) သည် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ပြပွဲနှင့် ပညာရေး အဓိကဗဟိုဌာနတစ်ခုဖြစ်သည်။

မြန်မာ့ ရိုးရာဂီတတွင် ဆိုင်းဝိုင်း (saing waing) — ဒရမ်ဆက်၊ ကြေးဝန်းနှင့် ဝါးတူရိယာများပါသော ရိုးရာ ဂီတဆက် — သည် ပွဲတော်များ၊ ဘုရားပွဲများတွင် ဖျော်ဖြေကြသည်။ မြန်မာ့ ခေတ်ပြိုင် အနုပညာရှင်များ ဆောင်းပါးတွင် ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း ရန်ကုန်တွင် ခေတ်သစ် အနုပညာ၊ ဘာသာဖြတ်ပန်းချီနှင့် ဒစ်ဂျစ်တယ် ဖျော်ဖြေရေး တို့လည်း တဟုန်ထိုး တိုးတက်လာနေသည်။

ရန်ကုန်မြို့သည် အတိတ်နှင့် ပစ္စုပ္ပန် ဆုံသောနေရာ — ရွှေတိဂုံဘုရား၏ ဖူးထောင်ကြောင်သည် Wi-Fi ဆိုင်ပင်ကြည်းနှင့် ယှဉ်တွဲနေသောမြို့ကြီးတစ်ခုဖြစ်သည်။

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု — လူမျိုးစုများ၏ ပေါင်းစပ်မှု

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုကို ရှာဖွေနေသူများ မသိဖြစ်သောအချက်မှာ ထိုမြို့၏ လူမျိုးစုကွဲပြားမှုဖြစ်သည်။ မြန်မာ အစိုးရ ၏ တရားဝင်ဖော်ပြချက်တွင် ရန်ကုန်မြို့သည် ကွဲပြားသောလူမျိုးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုများ ပေါင်းစည်းနေသော “melting pot” ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ဗမာ၊ ကရင်၊ တရုတ်-မြန်မာ (Sino-Burmese)၊ အိန္ဒိယ-မြန်မာ (Indo-Burmese)၊ မွန်နှင့် အခြားတိုင်းရင်းသားများ ရန်ကုန်မြို့တွင် ဆက်တိုက်နေထိုင်လာကြသည်မှာ မျိုးဆက်ပေါင်းများစွာ ဖြစ်သည်။

တရုတ်-မြန်မာ ဓလေ့၊ ဟိန္ဒူ ဘုရားများ၊ မွတ်ဆလင် ဗလီများနှင့် ဗမာ ဗုဒ္ဓဘာသာ ဘုရားစေတီများ ရန်ကုန်မြို့ ဒေသတွင်း ဘေးချင်းကပ်ကပ်ရှိနေသည်ကို မြင်ရသည်မှာ ထူးခြားသောပြင်ဆင်မှုတစ်ခုဖြစ်သည်။ Chinatown (ချိုင်နာတောင်းကွင်း) ဒေသ သို့မဟုတ် Little India ဒေသတို့တွင် လမ်းဘေး ဈေးဆိုင်များ၊ ဘာသာရေးနေရာများနှင့် ဒေသဆိုင်ရာ မဂ်ဂဇင်းဆိုင်တို့ သဘောထူကြောင်း မြင်ရသည်။

မြို့ပြ ယဉ်ကျေးမှု ဗဟိုဌာနများ

  • ချိုင်နာတောင်းကွင်း (Chinatown) — တရုတ်-မြန်မာ ထုံးတမ်းနှင့် ဘုရားကောင်းများ
  • ကိုင်ဆောင်မြောက်ဘက် ဒေသ — ဟိန္ဒူနှင့် မွတ်ဆလင် ဗိသုကာ လက်ရာများ
  • Bogyoke Aung San Market — မြန်မာ ရိုးရာ လက်မှုပစ္စည်းနှင့် ဝတ်ဆင်မှု ဗဟိုချက်
  • ဂျပ်ပန် ဂါဒင်နှင့် ကမ္ဘောဒီးယား ဘုရား — အချိုးအဆ ကျော်လွန်နိုင်ငံတကာ ချိတ်ဆက်မှု

ဝတ်ဆင်မှုနှင့် ရိုးရာ ဖက်ရှင် — ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုတွင် ပုဆိုး၏ ကိုယ်ပိုင်နေရာ

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု၏ ထင်ရှားသောနောက်ထပ်ကိုယ်ပွားမှာ ဝတ်ဆင်မှုဓလေ့ဖြစ်သည်။ ပုဆိုးနှင့် တမိန် (longyi) တို့ကို ကျား၊ မ နှစ်ဦးစလုံးဝတ်ဆင်ကာ ရုံးဝင်ကြ၊ ဘုရားဝင်ကြ၊ ဈေးဝင်ကြသည်မှာ ရန်ကုန်မြို့တွင် ရောင်းဝင်ပြကားဖြစ်သည်။ ခေတ်သစ်ရန်ကုန် လူငယ်တို့၏ လုံချည် ဖက်ရှင် ဆောင်းပါးတွင် ဖော်ပြထားသောအတိုင်း ရိုးရာ ပုဆိုး ပုံစံများကို ယနေ့ လူငယ်မျိုးဆက်က ခေတ်မီဒီဇိုင်းနှင့် ပေါင်းစပ်ကာ တီထွင်ဝတ်ဆင်ကြသည်။

ထို့ပြင် မျက်နှာတွင် ဆနပ်ကြောင်း ဆိုးသောဓလေ့ — Thanaka — သည် ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု၏ မရှိမဖြစ် အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကောနောပင်မှ ထုတ်ယူသောဤ ဘက်တာ (paste) ကို မျက်နှာ ကာကွယ်မှုနှင့် အလှတင်ရေးအတွက် အမျိုးသမီးများ မုခ်ဥပမာ ဆိုသည်ဟုပင် မှားနိုင်သောနေ့စဉ်ဓလေ့အဖြစ် ကျင့်သုံးသည်။

ရန်ကုန်တွင် ပုဆိုးသည် ဝတ်စားဆင်ယင်မှုတစ်ခုသာ မဟုတ်ဘဲ မျိုးရိုးအစဉ်လာနှင့် ခေတ်သစ်မြန်မာ ကိုယ်ပိုင်မှုမောင်မောင်ကို ဆယ်ဆယ်စုံစုံ ဖော်ကြားပြောဆိုသော ယဉ်ကျေးမှုသင်္ကေတတစ်ခုဖြစ်သည်။

ပညာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ဖောင်တည်ထောင်မှု — ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု၏ ပြည်ထောင်စုဆိုင်ရာ အခန်းကဏ္ဍ

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုတွင် ပညာရေး၏ အခန်းကဏ္ဍသည် ကြီးမားသည်။ Eye on Asia (စင်ကာပူ အစိုးရ) ၏ မြို့ပြကဏ္ဍ ဒေတာအရ ရန်ကုန်ဒေသ၏ အရွယ်ရောက်ပြီးသူ စာတတ်မြောက်မှုနှုန်းသည် ၉၆.၆ ရာခိုင်နှုန်းရှိပြီး ထိုအချိန်ကာလ ၂၀၁၉ ခုနှစ် မြောက်မြားသော ဈေးကွက်ထဲသောမြို့တွင် ထူးခြားသောအချက်ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်နှင့် ဒဂုံတက္ကသိုလ် တို့သည် ပညာရှင်မျိုးဆက်တစ်ဆက်မပြတ် ထုတ်လုပ်ပေးနေသောမြို့ပြ ပညာရေး အင်အားချက်ဖြစ်သည်။

Britannica ၏ ဖော်ပြချက်အရ ရန်ကုန်မြို့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ ကာတူးကောင်းများ၊ ဂီတပညာနှင့် ပန်းချီပညာကို ထောက်ပံ့ပေးသော နိုင်ငံတော် ကျောင်းများ ရှိကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ထိုကျောင်းများသည် မြန်မာ ရိုးရာ ယဉ်ကျေးမှု ထိန်းသိမ်းခြင်းနှင့် ကာပြုကျင့်သုံးခြင်းတွင် အဓိကအခန်းကဏ္ဍ မကြုံမဆုံ ဝင်ရောက်လုပ်ဆောင်နေသည်။

ဒီနေ့ ၂၀၂၆ ခုနှစ် တတ်သောကိန်းဂဏာန်းEye on Asia ၏ ဒေတာ (၂၀၁၉) အရ ရန်ကုန်ဒေသတွင် ၆၉ ရာခိုင်နှုန်းမှာ မြို့ပြနေထိုင်သူများဖြစ်ပြီး ၉၆.၆ ရာခိုင်နှုန်းသည် ဖတ်တတ်ရေးတတ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုကိန်းဂဏာန်းသည် ရန်ကုန်မြို့တွင် ပညာရည်နှင့် ယဉ်ကျေးမှု ပေါင်းစပ်မှုသည် ပြင်းထန်ကြောင်း ဖော်ပြပေးသည်။

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ကိုလိုနီခေတ်ပြီးနောက် မြို့ပြဘဝ — ယနေ့နှင့် အနာဂတ်

ရန်ကုန်မြို့သည် ရှေ့ကာလဆက်သွားရန် ယဉ်ကျေးမှုပြောင်းလဲမှုများနှင့် ရင်ဆိုင်နေသည်။ ဘလော့ဂ်ခ်ကာ၊ ဒစ်ဂျစ်တယ် ဖန်တီးမှုသမားများနှင့် ရုပ်ရှင်ဖန်တီးသူများ ဆိုသောမျိုးဆက်သစ် ယဉ်ကျေးမှု ဖန်တီးသူများ ရုတ်တရက် ပေါ်ထွက်လာသည်။ မြန်မာ့ လွတ်လပ်သောရုပ်ရှင်များ ဆောင်းပါးတွင် ဖော်ပြထားသောအတိုင်း ရုပ်ရှင်ကဏ္ဍသည် ၂၀၂၆ ခုနှစ်တွင် ယဉ်ကျေးမှု ဖော်ညွှန်မှုသစ်တစ်ခုဖြစ်လာနေပြီဖြစ်သည်။

ဝဇီရ ရုပ်ရှင်ရုံ ပြန်ဖွင့်ပြီးနောက် ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု ဇာတ်ရုံ ဝန်းကျင်သည် နိုင်ငံတကာ အဆင့်မီ ဖြစ်လာနေသည်ဟု ယနေ့ မြို့ပြ ယဉ်ကျေးမှုစောင့်ကြည့်သူများ ဆိုကြသည်။ ဤပြောင်းလဲမှုများသည် ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုကို တစ်ချိန်တည်း ထောင့်ပေါင်းစုံမှ ကြည့်ကြည့် ကြောင်းပြနေသည်ကို ဆိုလိုသည်ဟု နားလည်ရသည်။

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု — ကြိမ်ဖန်များစွာ မေးတတ်သောမေးခွန်းများ (FAQ)

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု မည်သို့ ထူးခြားသနည်း?

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု မည်သို့ ထူးခြားသနည်းဟုမေးရာ ၎င်းတွင် ဗမာ ရိုးရာ ယဉ်ကျေးမှု၊ ကိုလိုနီခေတ် ဗြိတိသျှ ဗိသုကာ၊ တရုတ်-မြန်မာ ဓလေ့နှင့် ဟိန္ဒူ-မြန်မာ ထုံးတမ်းတို့ ပေါင်းစပ်ထားသောကြောင့် ထူးခြားသည်ဟုဆိုနိုင်သည်။ ထိုလူမျိုးစု ပေါင်းကူးနှောမှုသည် မည်သည့် မြန်မာနိုင်ငံ မြို့ပြနှင့်မျှ မတူသောလက္ခဏာဖြစ်သည်။

ရန်ကုန်မြို့တွင် မည်သည့် ဘာသာများ ကျင့်သုံးကြသနည်း?

မြန်မာ အစိုးရ ၏ ဖော်ပြချက်တွင် ရန်ကုန်ဒေသ ဘာသာများ — မြန်မာဘာသာ (ဗမာ) နှင့် အင်္ဂလိပ်ဘာသာ — ကို ဖော်ပြထားသည်။ ခရစ်ယာန်ဘာသာ၊ ဟိန္ဒူနှင့် မွတ်ဆလင် ဘာသာဝင်များ ၎င်းတို့၏ မိမိဘာသာ ဓမ္မဘာသာများကို ဘေးတိုက်ဆောင်ရွက်ကြသည်မှာ ဒေသတွင်း ဘာသာပေါင်းစုံ ဆည်းဆာမှုတစ်ခုဖြစ်သည်။

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုတွင် ဘာသာရေး မည်မျှ အဓိကကျသနည်း?

ဘာသာရေးသည် ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု၏ အချက်ဗဟိုဖြစ်သည်ဟုဆိုနိုင်သည်။ ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ ဆရာတော်များသည် မြို့ပြဘဝတွင် မြင်ရဆုံးသော ကိုယ်ပွားများဖြစ်ပြီး ဘုရားပွဲတော်များ၊ ဝါတွင်းပိတ်ချိန်နှင့် ကထိန်တော်ပင်ပွဲများသည် မြို့ပြ ဘဝနေမှု ပုံစံကို သက်ရောက်မှုဖြစ်ပေးကြသည်။ ဟိန္ဒူ ဘုရားများ၊ မွတ်ဆလင် ဗလီများနှင့် ခရစ်ယာန် ဘုရားရှိခိုးကျောင်းများလည်း တစ်မြို့တည်းတွင် ရှိသောကြောင့် ဘာသာရေး တော်တော်တော်ထူး ပြည်ဝကြောင်း မှတ်သားရသည်။

ရန်ကုန်မြို့ ကိုလိုနီခေတ် ဗိသုကာများ ကောင်းသလား?

ရန်ကုန်မြို့ ကိုလိုနီခေတ် ဗိသုကာများသည် အရှေ့တောင်အာရှ တစ်ဝှမ်းတွင် ဒုတိယမရှိအောင်ပြောလိုလောက်သော အဆောက်အအုံ ကုဋေများ ရှိသည်ဟုဆိုနိုင်သည်။ YCDC ၏ ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်စာရင်းတွင် ဖော်ပြထားသောအဆောက်အအုံ ၁၇၁ ခုသည် ထိုဧရာမ ဗိသုကာ မျှော်မှင်း၏ ကောင်းသောသက်သေဖြစ်သည်။

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် မန္တလေးမြို့ ယဉ်ကျေးမှု မည်သို့ကွာသနည်း?

ရန်ကုန်မြို့သည် မြေတိုင်ဒေသ အမျိုးကွဲပြားမှု၊ ကိုလိုနီခေတ် ဗြိတိသျှ အမွေအနှစ်နှင့် ချိတ်ဆက်နှောနှာနေသော တရုတ်-အိန္ဒိယ ဓလေ့တို့ကြောင့် မန္တလေးမြို့ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ကွဲပြားသည်။ မန္တလေးမြို့သည် မြန်မာ့ ရှေးရိုးဗမာ ယဉ်ကျေးမှု ပင်ကိုယ်ဗဟိုဌာနတစ်ခုဖြစ်ပြီး ရန်ကုန်မြို့သည် ပိုမိုကမ္ဘာ့ ကောင်မွန်ထင်ရှားသောမြို့ပြ ပုံပန်းဆောင်ကြောင်း ပြဆိုသည်ဟုဆိုနိုင်သည်။

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုကို ရှာဖွေကြည့်ရှုရန် အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းမှာ?

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုကို ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ခံစားချင်သောသူများအတွက် — မြို့ဗဟိုတွင်း ကိုလိုနီခေတ် ဗိသုကာများ ကြည့်ကြည့်မြင်ခြင်း၊ တီဟောက်ဆိုင်တွင် မနက်စာ ကျနော် ကနော ထိုင်ကာ သွားတတ်လာတတ်ကြည့်ခြင်း၊ ရွှေတိဂုံဘုရားကြီး ဝင်ဝင်ဖူးဖူးကြည့်ခြင်းနှင့် ကမ်းနားလမ်း ညပိုင်း ဈေးတန်း တက်ရောက်ကြည့်ခြင်း တို့သည် ပိုမိုကောင်းမွန်သောနည်းလမ်းများဖြစ်သည်ဟု ဒေသဆိုင်ရာ ယဉ်ကျေးမှု ကျွမ်းကျင်သူများ အကြံပြုကြသည်။

အနှစ်ချုပ် — ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု မည်သို့ရှိသနည်း

ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှု မည်သို့ရှိသနည်းဟူသောမေးခွန်းသည် မည်သည့်တစ်ကြောင်းတည်းဖြင့်မျှ ဖြေဆိုရန် မလွယ်ကူပေ — ၎င်းမြို့သည် ဗမာ ရိုးရာ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ကမ္ဘာ့ ဆက်ဆံရေးပေါင်းစပ်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ထူးကဲသော ပစ္စုပ္ပန်တစ်ခုဖြစ်သည်ဟုဆိုနိုင်သည်။ ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ အမွေအနှစ်မှ ကိုလိုနီခေတ် ဗိသုကာ ကုဋေအထိ၊ တီဟောက်ဆိုင် ဒေသဆိုင်ရာ လူမှုရေး ကွင်းဆက်မှ ရုပ်ရှင်နှင့် ဒစ်ဂျစ်တယ် ဖန်တီးမှုသမားများ ပေါ်ထွက်လာမှုအထိ ရန်ကုန်မြို့ ယဉ်ကျေးမှုသည် ရှင်သန်ပြောင်းလဲနေသောနေရာတစ်ခုဖြစ်သည်ဟု ၂၀၂၆ ခုနှစ် ကာလပြဿနာ ကြည့်ကြည့် ဆိုနိုင်မည်ဖြစ်သည်။

  • ရန်ကုန်မြို့သည် ဗမာ၊ တရုတ်၊ အိန္ဒိယ နှင့် ကိုလိုနီ ဓလေ့ ၄ ခု ပေါင်းဆည်းသော မြို့ပြဖြစ်သည်
  • ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာသည် ဘဝနေမှု ပုံစံ၊ ပွဲတော်များနှင့် ဗိသုကာ မျှော်မှင်းကို ထိန်းကျောင်းသည်
  • ကိုလိုနီခေတ် ဗိသုကာ အဆောက်အအုံ ၁၇၁ ခု (YCDC စာရင်း) သည် မြို့ပြ အရည်အသွေးကိုဖော်ပြသည်
  • လက်ဖက်ရည်ဆိုင် (တီဟောက်) ယဉ်ကျေးမှုသည် မြို့ပြ လူမှုရေး ဆုံမှတ်ဖြစ်သည်
  • ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ပညာရေးတွင် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ကာလ ဒစ်ဂျစ်တယ် မျိုးဆက်သစ် ပါဝင်မှုတိုးလာနေသည်

အရင်းအမြစ်များ

แบ่งปันความรักของคุณ
Yangon Culture featured image showcasing Yangon lifestyle and culture

Nilar Swe

နီလာဆွေသည် မြန်မာ့အမွေအနှစ်နှင့် ခေတ်ပြိုင်အနုပညာမြင်ကွင်း ဆုံတွေ့မှုကို လေ့လာသုံးသပ်သည့် အနုပညာနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဝေဖန်ရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည်။ သူမသည် ရန်ကုန်ရှိ လွတ်လပ်သော အနုပညာပြခန်းများ၊ ရိုးရာဂီတနှင့် ခေတ်ပေါ်ဖက်ရှင်တို့ကို မကြာခဏ မီးမောင်းထိုးပြလေ့ရှိသည်။

Articles: 118

Leave a Reply

သင့် email လိပ်စာကို ဖော်ပြမည် မဟုတ်ပါ။ လိုအပ်သော ကွက်လပ်များကို * ဖြင့်မှတ်သားထားသည်